Quanh cảng Hiệp Phước và dọc các trục Nguyễn Văn Tạo, Nguyễn Hữu Thọ, Lê Văn Lương ở vùng Nhà Bè có nhiều loại kho: kho hàng khô cho thuê, kho lạnh, kho ngoại quan, bãi chứa container rỗng (depot) và bãi xe đầu kéo. Chủ hàng chọn kho ở đây chủ yếu vì gần cảng, tránh xe container chạy xuyên nội đô; đổi lại phải tính kỹ chuyện nền đất thấp, triều cường và đường vào giờ cao điểm.
Bài này dành cho chủ doanh nghiệp nhỏ và vừa, nhân viên mua hàng, người làm logistics đang cân nhắc thuê kho hay chọn bãi container ở Nhà Bè. Bài đi qua các loại kho, khác biệt khi đặt kho ở vùng đất trũng ven sông, những câu hỏi nên đặt khi đi xem kho, và các điều khoản dễ bị bỏ sót trong hợp đồng. Bài không nêu giá thuê, không giới thiệu kho cụ thể; muốn tìm doanh nghiệp kho vận trên địa bàn, có thể tra trong danh bạ doanh nghiệp của trang.
Vì sao kho bãi mọc dày ở phía nam Nhà Bè
Hàng nhập về cảng Hiệp Phước, hàng xuất đi qua cảng, đều cần một chỗ trung chuyển: rút hàng khỏi container, chia lô, đóng gói lại, chờ giao. Đặt kho sát cảng giúp giảm quãng đường xe container chạy, giảm phí lưu container, và tránh những giờ cấm xe tải vào nội đô. Khi thành phố hạn chế xe tải lớn ở khu trung tâm và đưa cảng ra xa, kho bãi cũng dịch theo.
Đất ở phía nam Nhà Bè còn tương đối rộng so với các quận phía bắc, nhiều thửa ruộng cũ, đất bãi được san lấp làm bãi container, nhà kho khung thép mái tôn. Có kho nằm trong khu công nghiệp với hạ tầng đồng bộ, có kho nằm ngoài khu trên đất của hộ gia đình, doanh nghiệp tư nhân. Hai loại này khác nhau nhiều về pháp lý, phòng cháy và chất lượng nền.
Kho ở Nhà Bè cũng phục vụ cả thị trường nội địa: hàng tiêu dùng, vật liệu xây dựng, thực phẩm đi về các quận phía nam thành phố và miền Tây theo cao tốc, quốc lộ. Đường thuỷ nội địa là lợi thế riêng, với những kho có bến sà lan nhận hàng trực tiếp từ sông.
Các loại kho và bãi thường gặp
Mỗi loại kho phù hợp một kiểu hàng và có yêu cầu pháp lý riêng. Bảng sau giúp phân biệt nhanh trước khi đi xem:
| Loại | Dùng cho | Lưu ý khi thuê |
|---|---|---|
| Kho hàng khô | Hàng tiêu dùng, vật liệu, linh kiện, hàng đóng thùng | Nền chịu tải, chiều cao thông thuỷ, cửa cho xe container vào, chống dột, chống ẩm |
| Kho lạnh, kho mát | Thuỷ sản, thịt, rau quả, dược phẩm cần nhiệt độ | Ổn định điện, máy phát dự phòng, hồ sơ theo dõi nhiệt độ, chứng nhận an toàn thực phẩm nếu cần |
| Kho ngoại quan | Hàng chưa làm thủ tục nhập khẩu hoặc chờ xuất | Phải được hải quan công nhận, thủ tục đưa hàng vào ra chặt chẽ |
| Kho hoá chất, hàng nguy hiểm | Hoá chất, dung môi, khí, hàng dễ cháy | Thiết kế phòng cháy riêng, khoảng cách an toàn, giấy phép theo loại hoá chất |
| Depot container rỗng | Hãng tàu gửi vỏ container, chủ hàng lấy vỏ đóng hàng | Theo chỉ định của hãng tàu, kiểm tra tình trạng vỏ khi nhận |
| Bãi xe đầu kéo | Đỗ xe, rơ moóc giữa các chuyến | An ninh, ánh sáng ban đêm, đường ra vào không gây ùn tắc |
Một kho có thể kết hợp nhiều chức năng, ví dụ kho khô có thêm khu mát, hoặc bãi container có thêm kho CFS để gom hàng lẻ. Khi đọc quảng cáo cho thuê, đừng chỉ xem diện tích; hỏi rõ kho đó được cấp phép cho loại hàng nào.
Đặt kho trên đất thấp ven sông: những rủi ro riêng của Nhà Bè
Nền kho và cao độ. Vùng Nhà Bè là đất trũng, chịu ảnh hưởng thuỷ triều. Kho xây trên nền tôn chưa đủ cao, chưa đủ thời gian lún ổn định có thể ngập vào mùa triều cường trùng mưa lớn, hoặc lún nứt nền. Đi xem kho vào cuối năm, lúc triều cao, và hỏi lịch sử ngập của khu.
Đường vào kho. Có kho bên trong đẹp nhưng đường vào là đường nhỏ, thấp, mưa trùng triều thì xe container không vào được. Xem cả con đường từ trục chính đến cổng kho, nhất là các đoạn ven rạch.
Độ ẩm và muối. Không khí ven sông nước lợ ẩm và có hơi muối, kim loại dễ gỉ, hàng giấy, gỗ, điện tử dễ hút ẩm. Hỏi kho có thông gió, có kệ cách nền, có giải pháp chống ẩm không.
Mái và gió. Kho khung thép mái tôn rộng dễ tốc mái khi có dông lốc mùa mưa. Xem kết cấu mái, máng xối, hỏi lần gần nhất kho bị dột, tốc mái là khi nào.
Pháp lý đất ngoài khu công nghiệp. Kho trên đất nông nghiệp chuyển đổi chưa đúng quy định, xây không phép, có thể bị xử lý, ảnh hưởng hàng hoá của người thuê. Xin xem giấy tờ đất, giấy phép xây dựng và nghiệm thu phòng cháy.
Đi xem kho: trình tự kiểm tra trong một buổi
Một buổi đi xem kho kỹ lưỡng giúp tránh nhiều rắc rối về sau. Nên đi cùng người phụ trách vận hành kho của doanh nghiệp mình, mang theo danh sách hàng và lượng hàng dự kiến:
- Chạy thử từ cảng hoặc từ nhà máy của mình đến kho đúng khung giờ xe sẽ chạy, ghi lại thời gian và điểm ùn.
- Xem cổng, sân quay đầu xe container, số cửa nhập xuất, độ cao sàn bốc xếp có hợp xe mình dùng không.
- Kiểm nền: có vết nứt, lún, đọng nước không; hỏi tải trọng nền cho phép nếu hàng nặng hay xếp kệ cao.
- Xem hệ thống phòng cháy: bình chữa cháy, họng nước, đầu phun, đường thoát nạn, có nghiệm thu không.
- Hỏi về an ninh: bảo vệ trực đêm, camera, quy trình ra vào, ai giữ chìa khoá khu vực của mình.
- Hỏi về điện, nước, nhà vệ sinh cho công nhân, chỗ để xe, chỗ ăn trưa, những thứ ảnh hưởng tới việc giữ người làm.
- Hỏi kho đang chứa hàng gì của người khác bên cạnh, tránh đặt thực phẩm sát kho hoá chất.
Ghi chép và chụp ảnh lại hiện trạng ngày đi xem. Khi ký hợp đồng, những ảnh này là căn cứ đối chiếu nếu có hư hỏng hay tranh chấp về tình trạng kho lúc bàn giao.
Hợp đồng thuê kho và dịch vụ kho: điều khoản dễ bỏ sót
Có hai kiểu: thuê mặt bằng kho tự vận hành, và thuê dịch vụ kho trọn gói, bên cho thuê lo nhập, xuất, kiểm đếm, quản lý tồn. Kiểu thứ hai cần thoả thuận rất rõ về trách nhiệm khi hàng hư hỏng, thiếu hụt: tỷ lệ hao hụt cho phép, cách kiểm kê định kỳ, mức bồi thường, ai mua bảo hiểm hàng hoá.
Với vùng có rủi ro ngập như Nhà Bè, hợp đồng nên ghi rõ trách nhiệm khi nước vào kho do triều cường, mưa lớn: bên nào chịu, có được coi là bất khả kháng không, bên cho thuê có nghĩa vụ chống ngập gì. Đừng để đến khi có sự cố mới tranh cãi điều này.
Các điều khoản khác cần đọc kỹ: thời hạn thuê và quyền gia hạn, điều chỉnh giá theo năm, tiền đặt cọc và điều kiện hoàn cọc, chi phí phát sinh như điện, phí xe ra vào, phí bốc xếp ngoài giờ. Hỏi rõ bên cho thuê có quyền cho thuê lại hay chuyển nhượng kho cho bên khác trong thời gian hợp đồng không, và nếu đất bị thu hồi theo quy hoạch thì giải quyết ra sao.
Depot container rỗng và chuyện lấy, trả vỏ
Với doanh nghiệp xuất khẩu nhỏ, chuyện đau đầu thường không phải kho mà là vỏ container. Hãng tàu chỉ định depot nơi chủ hàng lấy vỏ rỗng để đóng hàng, và nơi trả vỏ sau khi rút hàng nhập. Depot ở xa nhà máy hay xa cảng thì xe phải chạy thêm, tốn thời gian và chi phí. Vì vậy, khi đàm phán với hãng tàu hay công ty giao nhận, nên hỏi depot nào được chỉ định và có lựa chọn gần hơn không.
Khi lấy vỏ, tài xế và nhân viên giao nhận nên kiểm tra kỹ: vỏ có thủng, móp, mùi lạ, sàn ướt hay mục không. Vỏ bẩn, có mùi không thể đóng thực phẩm; vỏ thủng có thể làm hàng ướt dọc đường. Chụp ảnh tình trạng vỏ lúc nhận và lúc trả để tránh bị tính phí sửa chữa oan.
Thời gian lưu vỏ và lưu bãi có miễn phí trong một số ngày, quá hạn sẽ tính phí theo ngày. Ở vùng có kẹt xe và lịch tàu thay đổi như Hiệp Phước, nên tính dư thời gian, đặt lịch đóng hàng sát với lịch tàu, tránh để container nằm chờ quá hạn.
Một mẹo nhỏ của dân giao nhận lâu năm ở phía nam thành phố: lập sẵn danh sách tài xế, nhà xe quen chạy tuyến Hiệp Phước, biết giờ nào đường nào ùn, biết cổng cảng nào xếp hàng lâu. Một nhà xe quen đường tiết kiệm cho chủ hàng nhiều hơn mức chênh cước vận chuyển.
Bảo hiểm hàng trong kho và phần phòng cháy doanh nghiệp tự lo
Nhiều chủ hàng nhỏ nghĩ rằng gửi hàng vào kho thì kho chịu hết trách nhiệm. Thực tế, trách nhiệm của bên cho thuê mặt bằng thường chỉ giới hạn ở kết cấu nhà kho và những gì ghi trong hợp đồng; hàng hoá bên trong là tài sản của chủ hàng. Nếu xảy ra cháy, ngập, dột làm hư hàng, không có bảo hiểm thì doanh nghiệp tự gánh, và tranh chấp với chủ kho thường kéo dài. Mua bảo hiểm tài sản, hàng hoá trong kho là chi phí nên tính ngay từ đầu, nhất là ở vùng có rủi ro triều cường như Nhà Bè.
Khi mua bảo hiểm, đọc kỹ phạm vi: có bảo hiểm ngập do mưa, triều cường không, hay chỉ cháy nổ; có loại trừ hàng đặt dưới sàn không kê kệ không; giá trị hàng khai báo theo giá nào. Nhà bảo hiểm thường cử người đi khảo sát kho trước khi nhận, và yêu cầu kho đáp ứng điều kiện phòng cháy. Đây cũng là một cách gián tiếp để chủ hàng biết kho có đạt chuẩn hay không.
Về phòng cháy, ngay cả khi thuê trong kho đã nghiệm thu, cách doanh nghiệp xếp hàng vẫn quyết định nhiều thứ: không xếp hàng che lối thoát nạn, che họng nước, che đầu phun; giữ khoảng cách từ đỉnh hàng tới đầu phun; không sạc pin xe nâng, xe điện ở chỗ không được chỉ định; không để bìa carton, pallet gỗ chất đống sát tường tôn nóng. Nhân viên của mình cần biết vị trí bình chữa cháy, cầu dao tổng và lối thoát. Những thói quen nhỏ này là thứ cán bộ phòng cháy kiểm tra đầu tiên khi xuống kho, và cũng là thứ cứu được hàng khi có sự cố thật.
Câu hỏi thường gặp
Thuê kho ở Nhà Bè có rẻ hơn kho ở nội đô không?
Giá thuê phụ thuộc vị trí, loại kho, chất lượng nền, pháp lý và dịch vụ đi kèm, nên không thể nói chung. Kho xa trung tâm thường có mặt bằng rộng hơn, nhưng cần tính thêm chi phí vận chuyển nội địa, thời gian đi lại và rủi ro ngập. So sánh tổng chi phí logistics thay vì chỉ nhìn giá thuê mỗi mét vuông.
Kho trong khu công nghiệp và kho ngoài khu khác nhau thế nào?
Kho trong khu công nghiệp thường có hạ tầng đồng bộ, pháp lý đất rõ ràng, hệ thống phòng cháy và xử lý nước thải chung. Kho ngoài khu linh hoạt hơn về giá và vị trí nhưng cần kiểm tra kỹ giấy tờ đất, giấy phép xây dựng và nghiệm thu phòng cháy, vì rủi ro pháp lý cao hơn.
Mùa nào ở Nhà Bè dễ ngập kho nhất?
Những tháng cuối năm, khi triều cường lên cao, nhất là khi trùng mưa lớn, là lúc các khu đất thấp dễ ngập nhất. Mùa mưa giữa năm cũng có những trận mưa lớn gây ngập cục bộ. Khi xem kho, hỏi lịch sử ngập và đi xem vào thời điểm triều cao.
Kho ngoại quan ở Nhà Bè dùng để làm gì?
Kho ngoại quan cho phép lưu giữ hàng hoá chưa làm thủ tục nhập khẩu, hoặc hàng đã làm thủ tục xuất nhưng chưa xuất đi, dưới sự giám sát của hải quan. Doanh nghiệp dùng để chờ đơn hàng, chia lô hay tái xuất. Kho phải được hải quan công nhận và tuân thủ quy trình riêng.
Có thể thuê kho lạnh theo tháng ngắn hạn không?
Nhiều kho lạnh cho thuê theo pallet, theo tháng hoặc theo khối lượng, phù hợp với doanh nghiệp nhỏ hay hàng mùa vụ. Điều kiện cụ thể tuỳ từng kho. Cần thoả thuận rõ nhiệt độ bảo quản, cách theo dõi nhiệt độ, trách nhiệm khi mất điện và quy trình nhập xuất ngoài giờ.
Làm sao tìm doanh nghiệp kho vận ở Nhà Bè?
Có thể tra trong danh bạ doanh nghiệp của trang theo ngành kho bãi, vận tải, giao nhận trên địa bàn xã Nhà Bè và xã Hiệp Phước, sau đó liên hệ trực tiếp và đến xem tận nơi. Hỏi thêm kinh nghiệm của các doanh nghiệp cùng ngành từng thuê kho ở khu vực này.